Το Ιερό Αιγυπτιακών θεοτήτων

Καλά, πώς βρέθηκαν τα Αιγυπτιακά αγάλματα εκεί; Θα ρωτήσει κάποιος. Αρχικά το "εκεί" είναι λίγο έξω από τη Νέα Μάκρη, που σήμερα είναι επισκέψιμος αρχαιολογικός χώρος. Για την ακρίβεια είναι στην περιοχή του Μικρού Έλους της Μπρεξίζας πάνω σε ένα νησί. Είναι ένα ιερό και ναός αφιερωμένο στις αιγυπτιακές θεότητες και δίπλα υπάρχει συγκρότημα λουτρών, το λεγόμενο βαλανείο. 

Αιγύπτια θεότητα τύπου Φαραώ, με χαρακτηριστικό ένδυμα

Το ιερό κατασκευάστηκε από τον Ηρώδη Αττικό γύρω στο 160 μ.Χ. σε ιδιοκτησία του, μιας και καταγόταν από την περιοχή, σε τεχνητή νησίδα, ακριβώς δίπλα, στη θάλασσα, βρισκόταν και λιμάνι. Το ιερό όπως φαίνεται και από τα τα ανασκαφικά ευρήματα ήταν παραλληλόγραμμο, μέσα σε ορθογώνιο περίβολο, με εισόδους στο μέσον καθεμίας από τις τέσσερεις πλευρές του. Σε κάθε είσοδο υπήρχαν δύο ζεύγη αγαλμάτων ανδρα και γυναίκας. Οι άνδρες στον τύπο του Φαραώ, οι γυναίκες στον τύπο της Ίσιδας που προσομοιάζει είτε στη Δήμητρα καθώς κρατούσε στάχυα ή στην Αφροδίτη με τα τριαντάφυλλα. 

Θεότητα Αιγύπτου, τύπος Φαραώ

Τα πρωτότυπα ευμεγέθη αγάλματα έχουν μεταφερθεί στο Μουσείο Μαραθώνος, στο χώρο βρίσκονται αντίγραφα. Η λατρεία αιγυπτίων θεών διαδόθηκε στον Ελλαδικό χώρο κυρίως μετά την κατάκτηση της Αιγύπτου από τον Μέγα Αλέξανδο της Μακεδονίας την περίοδο των Πτολεμαίων, κυρίως για να εξυπηρετήσει την άσκηση της αιγυπτιακής λατρείας από εμπόρους. Αιγυπτιακά ιερά στη Ρωμαϊκή περίοδο υπήρχαν και αλλού στον Ελλαδικό χώρο, έχουμε πληροφορίες και έχουν βρεθεί στον Πειραιά, στη Δήλο, στη Θεσσαλονίκη, στην Κρήτη, στην Ερέτρεια.

Ίσιδα τύπου Δήμητρας, στην καφαλή διάδημα με κέρατα, ηλιακό δίσκο και κόμπρα, στο χέρι κρατά στάχυα 

Στην περιοχή εκτός από το συγκεκριμένο Αρχαιολογικό χώρο, είναι επισκέψιμα το Αρχαιολογικό Μουσείο Μαραθώνα, ο τύμβος του Μαραθώνα, ο τύμβος των Πλατεαίων, το νεκροταφείο της εποχής του χαλκού. Η περιοχή δεν απέχει πολύ από την Αθήνα και είναι εύκολα προσβάσιμη.

Ίσιδα, αιγυπτιακή θεότητα κατά τύπον Αφροδίτης, κρατώντας άνθη

Άποψη του κεντρικού χώρου

Είσοδος με αιγυπτιακές θεότητες τύπου Ίσιδας και Φαραώ

Σε πρώτο πλάνο το κυρίως ιερό, οι είσοδοι με τα ζεύγη αγαλμάτων στο βάθος

Λευκά αγάλματα, μαύρες σιλουέτες

Στο μουσείο του Μαραθώνα βρίσκονται τα πρωτότυπα, στον αρχαιολογικό χώρο έχουν στηθεί αντίγραφα

Σφίγγα αιγυπτιάζουσα στο μουσείο Μαραθώνα

Ομορφοκλησιά, Άγιος Γεώργιος

23 Απριλίου και η εκκλησία γιορτάζει τον Άγιο Γεώργιο, τροπαιοφόρο και μεγαλομάρτυρα. Είναι ο προστάτης του Στρατού Ξηράς και των προσκόπων. Παρακάτω παρουσιάζεται ο γραφικός ναός - εξωκλήσι απέναντι από την είσοδο του άλσους Βεΐκου στο Γαλάτσι. Το είχαμε παρουσιάσει ξανά εδώ https://pigamiavolta.blogspot.com/2022/01/blog-post.html. Πάντα ήταν κλειστός όμως σήμερα, λόγω της εορτής του Αγίου Γεωργίου, ήταν ανοικτός. Εσωτερικά έχει αρκετές τοιχογραφίες, κάποιες παρουσιαζονται αποσπασματικά παρακάτω. Παρατήρησα το σεβασμό στο μνημειακό - πλέον - χώρο (απουσία αναμένων κεριών στο εσωτερικό και ελάχιστο θυμίαμα). Η εκκλησία χρονολογείται στο τέλος 12ου αρχές 13ου αι. και αποτελούσε πιθανόν καθολικό μονής. Η τοιχοποιία είναι της αυτής περιόδου, με πλινθοπερίκλειστο σύστημα και ωραία διχρωμία λευκωπό - γκιζο της πέτρας και κεραμιδί των πλίνθων. Ο τρούλος σχετικά υψηλός ξεχωρίζει λόγω του οκτάπλευρου σχήματος και των τοξοτών γείσων. Στην περιοχή υπήρχε πιθανώς αρχαίος ναός, γι' αυτό και υπάρχουν αντίστοιχα εμφανή δομικά στοιχεία, σε β΄χρήση.

Ομορφοκλησιά, εξωτερική ΒΑ άποψη

Εσωτερικό ναού

Τοιχογραφία Αγίου Γεωργίου στο κτιστό τέμπλο

Μαρτύριο του Αγίου Γεωργίου στον τροχό. Τοιχογραφία στο νάρθηκα

Δεξιά της Ωραίας Πύλης, τέμπλο, ο Χριστός Ζωοδότης και Άγιος Ιωάννης ο Πρόδρομος

Ο Μυστικός Δείπνος

Ο Παντοκράτωρ Χριστός, στον τρούλο

Θεοτόκος, η Πανυπέραγνος με το Χριστό στην αγκαλιά, κατα πρόσωπο

Η επεξηγηματική ταμπέλα της Εφορείας Βυζαντινών Αρχαιοτήτων 

Μαρμάρινα γλυπτά (παλαιοτέρων εποχών) εντοιχισμένα σε β΄ χρήση

Χαρακτηριστική τοιχοποιία πλινθοπερίκλειστου συστήματος

Μαρμάρινα γλυπτά, εντοιχισμένα σε β΄ χρήση και χαραγμένα γράμματα στη λιθοδομή

Οι προσφορές των πιστών (άρτοι, οίνος και λάδι) εξωθεν του Ναού

Νοτίως του Ναού υπάρχουν υπολείμματα δεξαμενής ή ταφικό συγκρότημα αρχαιότητος. Αστικός μύθος αναφέρει υπαρξη υπόγειας όδευσης προς την Αθήνα (Λυκαβυττό ή εθνικό κήπο)

Μανώλης Γλέζος

Πρόσφατα ο Δήμος Γαλατσίου Αττικής "αποκάλυψε" μπρούτζινη προτομή του Μανώλη Γλέζου, τοποθετημένη πάνω σε μαρμάρινη στήλη που βρίσκεται στην ομώνυμη πλατεία της πόλης. 

Ο Μανώλης Γλέζος υπήρξε ήρωας της Γερμανικής αντίστασης και της δημοκρατίας. Γεννήθηκε στη Νάξο, στη διάρκεια της γερμανικής κατοχής, το Μάιο του 1941, ο νεαρός τότε Μανώλης αναρριχήθηκε μαζί με το Λάκη Σάντα στο βράχο της Ακρόπολης και κατέβασαν τη σημαία με τη σβάστιγκα από τον ιστό της και την έριξαν σε ένα πηγάδι. Η ηρωική πράξη έγινε γνωστή μετά την απελευθέρωση όταν μέρος από τη σκισμένη σημαία που είχε φυλάξει, δημοσιοποιήθηκε και επιβεβαιώνοντας το γεγονός. Στην πορεία της ζωής του εργάστηκε ως δημοσιογράφος και συγγραφέας. Υπήρξε πολιτικοποιημένος μέχρι το τέλος της ζωής του, διατέλεσε βουλευτής, ευρωβουλευτής, δημοτικός και νομαρχιακός σύμβουλος, τιμήθηκε από πολλούς φορείς και κράτη για τους αγώνες του.

Η προτομή του Μανώλη Γλέζου, στο Γαλάτσι, γλύπτης Γ. Ρούσσης

Δολοφονία του Γεωργίου στη Θεσσαλονίκη

Περπατώντας στη Λεωφόρο Βασ. Όλγας στη Θεσσαλονίκη, κοντοστάθηκα όταν είδα στο πεζοδρόμιο μια στήλη που δεν κατάλαβα τι ήταν. Την παρατήρησα, εντόπισα στην πίσω πλευρά μια ημερομηνία - 5 Μαρτίου 1913 - μέσα σε ένα στεφάνι. Παραπίσω εντόπισα, κρυμμένο μέσα στα ψηλά κυπαρίσσια, μια προτομή σε βάθρο Βασιλεύς Γεώργιος Α' 1863 - 1913. Η πλατεία είναι το σημείο που δολοφονήθηκε ο Βασιλιάς της Ελλάδος Γεώργιος Α'. Στην άλλη πλευρά της πλατείας τοποθετήθηκε πριν μερικά χρόνια το άγαλμα της Όλγας, συζύγου του. Έψαξα αργότερα και βρήκα μερικά πράγματα για το δολοφονημένο Βασιλιά, γεννήθηκε στην Κοπεγχάγη της Δανίας, ήταν ο μακροβιότερος Έλληνας μονάρχης. Στο παρελθόν είχε γίνει απόπειρα δολοφονίας του στην Αθήνα (Άγιος Σώστης). Απέκτησε οκτώ παιδιά, θεωρείτο συνετός ηγέτης, επί των ημερών του υπερδιπλασιάστηκε η έκταση της χώρας και μπήκε σε νέα βάση το κράτος. Ετάφη στο Τατόι.

Στήλη στο σημείο της δολοφονίας, στο πεζοδρόμιο της Β. Όλγας στη Θεσσαλονίκη

Η πίσω πλευρά με στεφάνι και ημερομηνία 5 Μαρτίου 1913

Η προτομή του Γεωργίου Α' 

Στην ίδια πλατεία άγαλμα της Βασ. Όλγας

Η αρχαιότητα και το ασανσέρ

Έλαβα την πρωτοχρονιά το βιβλίο "Χωράει όλη η αρχαιότητα στο ασανσέρ;", ιντριγκαδόρικος ο τίτλος, ομολογουμένως, που αναφέρεται στην αρχαία ελληνική ιστορία μέσα από ένα τρόπο εκλαϊκευμένο με ατάκες και λεξιλόγιο σύγχρονο, που σε κρατάει από την πρώτη στιγμή ως την τελευταία σελίδα. Η αρχαιολογία δεν είναι ενα κηνύγι θησαυρού αλλά πολλά παραπάνω ή μαλλον κάτι εντελώς διαφορετικό. Συζητώντας - με κάποιον που δεν μάθαμε το όνομά του ούτε το επάγγελμα του - μέσα σε ένα ασανσέρ, εγκλωβισμένοι και οι δύο, ξεκινά από την προϊστορία και φτάνει μέχρι και την μεταφορά της Ρωμαϊκής Πρωτεύουσας από τη Ρώμη στην Κωνσταντινούπολη από τον Μεγάλο Κωνσταντίνο το έτος 234, (330 τα εγκάινια) 1700 χρόνια πριν. Μας δίνει την δυνατότητα να βάλουμε σε σειρά κυρίως χρονολογική πολλά γεγονότα. Αυτό που δεν μάθαμε είναι το όνομα του ακροατή ούτε το επάγγελμα του. Τελικά και σε ταξί θα μπορούσε να χωρέσει όλη η αρχαιότητα...  

Άραγε ο κορμός που ξέβρασε η θαλασσα στην παραλία, γράφει ιστορία;

Βρετανικό στρατιωτικό νεκροταφείο, Στρυμώνας Σερρών

Παρουσιάζουμε ένα ακόμα βρετανικό στρατιωτικό κοιμητήριο, στο παρελθόν το είχαμε κάνει εδώ https://pigamiavolta.blogspot.com/2014/09/blog-post.html για αυτό της Δοϊράνης. Όλα τα αντίστοιχα νεκροταφεία είναι με την ίδια δομή - σχέδιο και χωρισμένα σε τομείς, σε σειρές, υπάρχει ένας πέτρινος τύμβος σε σχήμα κώνου με σταυρό και ένα πέτρινο βάθρο στο πλάι και κυπαρίσσια αιωνόβια, όλος ο χώρος είναι ορισμένος με πέτρινο τοίχο. Ο χώρος είναι πολύ φροντισμένος και περιποιημένος, με τρόπο ώστε να προσφέρει γαλήνη και ηρεμία στον επισκέπτη.

Εντοιχισμένη πλάκα στα Ελληνικά στην είσοδο του κοιμητηρίου. Η αριστερή πλευρά της εισόδου έχει αντίστοιχη πλάκα στα αγγλικά

Το συγκεκριμένο τώρα έχει 955 νεκρούς θαμένους στο χώρο, πεσόντες στο μέτωπο του ποταμού Στρυμώνα (Στρούμα) από τη Βρετανική Κοινοπολιτεία και τους συμμάχους τους, εναντίων των Βουλγάρων κατά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο (Α' Π.Π.) 1914 - 1918. Βρίσκεται κοντά στο χωριό Καλόκαστρο, προσέξτε τις οδηγίες από τους χάρτες, εγώ - όπως θυμάμαι - πήγα μέσα από αγροτικούς δρόμους, μέχρι και αλεπού (!) ξεπετάχτηκε μπροστά μου, απέχει 25 χιλιόμετρα από τις Σέρρες. Στον Α' Π.Π. ο Στυμώνας ήταν το σύνορο μεταξύ συμάχων της Ανταντ (Αγγλία, Γαλλία, Ιταλία, ΗΠΑ, Ελλάδα) και της Τριπλής Συμμαχίας (Γερμανία, Αυστροουγγαρία, Βουλγαρία και Οθωμανική Αυτοκρατορία). Χιλιάδες στρατιώτες (κοντά στους 20.000) έπεσαν στα πεδία των μαχών αποτρέποντας τις δυνάμεις του άξονα να προελάσουν προς την Ελλάδα. Στον Ελλαδικόο χωρο υπάρχουν 25 βρετανικά νεκροταφεία.   

Τοπωνύμιο STRUMA Στρυμώνας

Αποψη, εσωτερικό του κοιμητηρίου

Άλλη άποψη

Χώρος περιποιημένος και φροντισμένος

Πλάκα μεταλική, με το ιστορικό των μάχών και του χώρου

Η αρχιτεκτονική είναι σε όλα τα στρατιωτικά νεκροταφεία η ίδια. "Their name liveth for evermore"

Το χωριό του νερού της φωτιάς: Μαυρίλο

Το Μαυρίλο βρίσκεται στην Δυτική Φθιώτιδα στις πλαγιές του Βελουχιού. Στην περιοχή βρίσκονται και οι κυριότερες πηγές του Σπερχειού Ποταμού. Το χωριό είναι κυρίως γνωστό για τους μπαρουτόμυλους που λειτούργησαν από την περίοδο της τουρκοκρατίας ως και τις αρχές του 20ου αιώνα. Από τους 16-19 μπαρουτόμυλους που υπήρξαν στην περίοδο της ακμής ένας υπάρχει σήμερα και αυτός αναστηλωμένος, ικανός όμως να δείξει το τρόπο λειτουργίας του. Η κινητήριος δύναμη ήταν το νερό, όπως και για τους υπόλοιπους μύλους που άλεθαν τα σιτηρά (αλευρόμυλους) αλλά και τις νεροτριβές. Η κίνηση εδώ δεν ήταν περιστροφική αλλά παλινδρομική ώστε το ξύλινο έμβολο να ανασηκώνεται και να χτυπά στο "γουδί" τα συστατικά για ομογενοποίηση του υλικού. Ήταν χρονοβόρα διαδικασία αλλά και επικίνδυνη λόγω της φύσεως του παραγόμενου προϊόντος. Η ποιότητα όμως ήταν καλή και βοήθησε τον αγώνα της ανεξαρτησίας των Ελλήνων. Χαρακτηριστικό είναι το αντίγραφο της επιστολής του Αθανασίου Διάκου για προμήθεια μπαρουτης "εκ Μαυριύλου", που υπάρχει μέσα στο χώρο του μύλου.

Ο αναστηλωμένος μπαρουτόμυλος στο Μαυρίλο

Στο Δήμο Μακρακώμης - πλέον - λίγο πριν την είσοδο στο χωριό

Το εσωτερικό του μύλου τα πέντε εμβολά και το τύμπανο

Η "συνταγή" για τη μπαρούτη

Νίτρο

Θειάφι

Κάρβουνο

Τιμοκατάλογος μπαρούτης

Επιστολή Αθανασίου Διάκου 

Στο χωρίο βρίσκεται και η εκκλησία του Αγίου Δημητρίου, μεταβυζαντινή, αναφέρει έτος 1728, με πλούσιο διάκοσμο. Τοιχογραφίες με πολλές μορφές Αγίων, εικόνες φορητές, ξυλόγλυπτα περίτεχνα και επιχρυσωμένα, μερικά παορουσιάζονται πιο κάτω. Του Αγίου Δημητρίου διοργανώνεται πανηγύρι και γιορτή κάστανου.

Μέσα στο χωριό και γύρω υπάρχουν πολλές βρύσες, αλλωστε τα νερά είναι άφθονα, λίγο πριν το χωριό υπάρχει πέτρινο γεφύρι και η περιοχή έχει διαμορφωθεί σε χώρο αναψυχης. Τα δάση που περιβάλλουν το χωριό είναι ελατης κυρίως αλλά υπάρχουν και καρυδιές, καστανιές, πλατάνια, δρύες. Από το χωριό ξεκινούν πεζοπορικά μονοπάτια και διαδρομές.

Άγις Δημήτριος, εκκλησία του χωριού

Ξυλόγλυπτος άμβωνας

Περίτεχνο αναλόγιο

Πέτριος γλυπτός κηροστάτης

Μέρος του ξυλόγλυπτού πολυέλαιου

Εικόνα του Αγίου Δημητρίου στολισμένη με χρυσάνθεμα

Ξυλόγλυπτο στασίδι επιχρυσωμένο και εικόνα